CULINAIR
Restaurant Klein Fornuis
Gefascineerd
door het ambacht
De wegen van Michelin zijn ondoorgrondelijk – en dan hebben we het uiteraard niet over de carte routière et touristique. Menigmaal heb ik sterrenkoks gevraagd naar de criteria van Michelin. Zij weten het niet; ik weet het niet. Nou ja, wel een beetje, natuurlijk. En wat een ster ‘tegenhoudt’ is geen geheim: zonder à la carte menukaart en zonder wijnkaart kun je een plekje in de gids der gidsen op je buik schrijven. Gelukkig bestaan er recensenten die gewoon in tijdschriften schrijven.
TEKST JASON VAN DE VELTMAETE FOTOGRAFIE MARNIX SCHMIDT
Over buik gesproken… Als ik het even plat mag zeggen, Peter van der Wilk, de cuisinier van Klein Fornuis, heeft geen rust in zijn kont. Althans, dat had hij niet. Zijn loopbaan telt opmerkelijk veel horecabedrijven. Dat zijn, merkwaardig genoeg, zowel sterrenrestaurants als eetcafés – en niet per se in de verwachte volgorde. “Zelfs pannenkoekenhuizen,” vertelt hij lachend. “In dat wereldje heb ik de eerste twaalf jaar doorgebracht. Ooit ben ik in een afwaskeuken begonnen. Op mijn 17e ben ik uit Baarn vertrokken, als 32-jarige ben ik er teruggekeerd.”
Laatbloeier
Even in het kort. Hij is min of meer begonnen in Oudt Leyden, destijds een van de eerste sterrenzaken van ons land. Daarna het pannenkoekenniveau. Pas na twaalf jaar haalde hij zijn diploma’s. Een docent van de horecaopleiding zag zoveel potentie in Peter, dat hij net zolang met hem bleef leuren totdat zijn leerling een plek in een zaak met twee Michelinsterren aangeboden kreeg (de Scholteshof te Stevoort, België, 1999). Vervolgens nog een hoog aangeschreven Belgisch restaurant, een gewoon restaurantje in Baarn, een eetcafé (“waar ik leerde werken met beperkte budgetten”), New Cadans in Amsterdam, Radisson SAS Schiphol, BurgGolf in Purmerend… Deze kok is waarlijk van alle markten thuis.
In 2007 besloot Peter om te gaan cateren in Baarn; daarvoor verzon hij de naam Klein Fornuis. Twee jaar later prijkte die naam op een restaurantje in Leidschendam dat hij samen met een zakenpartner had opgezet. Hoewel Klein Fornuis in Leidschendam vrijwel onmiddellijk werd opgenomen in de Top 500 van de gids Lekker, maakte zakelijke onenigheid een einde aan dat avontuur. Peter en de naam Klein Fornuis keerden terug naar Baarn, waar een jaar geleden de huidige locatie vrijkwam.
Filosofie
Gezien het bovenstaande, is een vraag naar de filosofie achter het fornuis meer dan ooit gerechtvaardigd. “Allereerst houd ik van klassieke recepturen,” onthult Peter. “Ik ben gefascineerd door het ambachtelijke proces. In België heb ik geleerd om met de beste producten te werken, maar ook om niets weg te gooien. Vrijwel alles is te hergebruiken voor bijvoorbeeld een saus of een jus. Verder voeg ik aan mijn gerechten bij voorkeur een vertrouwd element toe uit de huiselijke keuken. Dat maakt de creaties herkenbaar.”
Het ambachtelijke van Peters kookkunsten is voor alle gasten te aanschouwen, want de keuken van Klein Fornuis is de meest open keuken die ik in de ruim dertig jaar van deze rubriek heb gezien. Zelfs geen halfhoog muurtje. “Koks die zich verschuilen achter muurtjes, hebben iets te verbergen,” beweert Peter met een mengeling van ernst en humor. Hij staat in het volle zicht te werken en heeft bijgevolg zelf ook het volle (over)zicht. Niet verbazend dus, dat ik al snel herkend werd als culinair recensent. Ook al probeerde ik mijn notitieboekje angstvallig verborgen te houden…
Durf
In dat boekje stond overigens niets dan lof over de tongschar met een dun schijfje eendenlever, appelblokjes en bleekselderij. Een vondst, dat appelstrooisel als fris-zure verbinding tussen de op zich rijke smaken van de tongschar en de eendenlever.
De zeeduivel met bloemkool, aardappel en vadouvan was een verhaal apart. De smaakmaker vadouvan (een Franse interpretatie van de Indiase kerrie) bevat tal van specerijen, knoflookgranulaat, ui, mosterdzaad en fenegriek, maar geen zout. Heftig en heerlijk, bij deze stevige vis.
“Heel veel mensen eten tegenwoordig te vlak,” vindt Van der Wilk. “Eten moet smaak hebben. Als in een restaurant peper en zout op de tafels staan, beschouw ik dat als een tekortkoming van de chef. Hij moet immers de gerechten op de juiste smaak brengen. Zijn gerechten, zijn smaak. Koks durven bovendien het zout niet meer te hanteren, terwijl die toevoeging nota bene de natuurlijke smaak van veel producten naar boven haalt.”
In zijn voortreffelijke, zeg maar superieure bisque – ons derde gerecht – werd het ziltige geleverd door de kreeftenschalen zelf. Van der Wilk bakt de groentes helemaal uit, zonder dat ze slap worden, en bakt de fijngehakte kreeft mee, tot alles gaat plakken aan de bodem. Afblussen met witte wijn en port, verse kippenfond en tomatenpuree erin, twee gamba’s toevoegen et voilà! Uitmuntend!
Als hoofdgerecht: “beef”. Van der Wilk: “Bij mij staat nooit ossenhaas op de kaart, en slechts zo nu en dan een entrecote – alleen streng geselecteerd vlees van IBP.” Onze “beef” (een iets prettiger benaming dan jodenhaas: vlees uit de voorbout van het rund) lag op een compote van zoete uien, en ging vergezeld van lentegroenten, knolselder, basilicum en een jus met dragon. Vlees van het Angus-rund, de laatste drie maanden met graan gevoerd… Heerlijk. Uiteraard met de cuisson van de chef, want ook daarin is hij eigenwijs.
Gastvrouw
Vijf gangen voor € 55; het wijnarrangement kost € 27,50. Ik heb in sterrenrestaurants mindere “arrangementwijnen” gedronken. Anders gezegd: in Klein Fornuis mag u rekenen op prima wijn-spijscombinaties.
Dan valt er hooguit nog iets te zeggen over de bediening. De echtgenote van Peter is een van de beste gastvrouwen die ik in lange tijd heb meegemaakt, maar… ze hebben thuis een dochter van dertien, dus deze gastvrouw is niet elke avond in het restaurant te vinden.
Als laatste: de kunst aan de muren zou, wat mijn kunstminnende disgenoot betreft, vervangen mogen worden.
Top Drie 2015-2016 keuken ambiance
1. Karel V (15/1) 9,0 9,0
2. ‘t Klooster (15/5) 8,7 8,5
De Hoefslag (15/6) 8,5 8,7
3. Klein Fornuis (16/2) 8,7 8,0
In 2015-2016 ook besproken: Heren Spyker (15/4), De Keuken van Gastmaal (15/3),
Diner (15/2), Tante Koosje (16/1).
Jason van de Veltmaete schrijft al vele jaren op persoonlijke titel deze culinaire rubriek. Op basis van zijn bevindingen krijgen restaurants een ruime plaats in Utrecht Business.
Restaurant Klein Fornuis
Laandwarsstraat 13, Baarn
035-6224543
bron: www.utrechtbusiness.nl
Hoe groen zijn ze eigenlijk in Baarn? Greenleave ging voor Buitenleven op zoek naar de lekkerste biologische restaurants, groene kledingzaken en dito slaapadresjes. Hier klopt het groene hart van Baarn.
Fijne smaken
Vlak achter de Laanstraat opende restaurant Klein Fornuis in april 2015 haar deuren. De geboren en getogen Baarnaar Peter van der Wilk maakt hier de lekkerste gerechten op eigentijdse wijze. Je kunt kiezen uit een drie-, vier- of vijfgangendiner. Peter kookt met de seizoenen mee en waar mogelijk biologisch. Wel van tevoren reserveren, want dit is een populair adresje!
Lees het complete artikel (PDF): Buitenleven
Er zijn van die momenten in het leven van een spijsschrijver die vragen om gilletjes van genot. Professioneel als we zijn, weten we die vreugdekreten aan tafel te onderdrukken. Of liever gezegd, uit te stellen tot na onze anonieme proeverij.

Voordat ik u meeneem in de keuken van Peter van der Wilk, even een blik in de keuken van uw recensent. Er zijn namelijk twee soorten restaurants waar wij graag onze pen aan wijden: de verrassend slechte en de verrassend goede. Tot die laatste categorie mogen we Klein Fornuis in Baarn rekenen. Men neme een onmogelijke, bijna onvindbare locatie en een leeg restaurant. Slechte voortekenen. We zijn dus op onze hoede en schrijven bij voorbaat een sombere prognose. Ook omdat de aankondiging van een veganistische tafelpartner bij onze reservering door de gastheer werd weggewoven: ,,Ach, daar koken wij wel omheen.’’
Met een breed palet aan amuses veegt de chef in één keer alle vooroordelen van tafel. Het zijn kleine mondvermaakjes die met recht amuseren en nieuwsgierig maken. Een romig soepje van schorseneren, een mousse van sprot, snijbiet met truffel en gegrilde tomaat met vanille. Het zijn geen alledaagse combinaties, maar het klopt wel. Er is hier sprake van harmonie, onmiskenbaar de signatuur van een kok met lef en passie.
Dat kunnen we trouwens met eigen ogen zien, want opener kan een keuken niet zijn. Geen muur, geen raam. Niets scheidt de gast van de kok, waarmee we dus op de eerste rij zitten bij de onemanshow van Van der Wilk. Het is omdat hij contact wil met zijn gasten. In dat kader kent Klein Fornuis ook geen heilige menukaart.
Kopvlees
Ook bij het voorgerecht ontwijkt de chef de gebaande wegen, maar hij verraadt wel iets van zijn culinaire afkomst. Preskop wordt geserveerd met een gelei van pruimen. Kopvlees dus, iets waar de Vlamingen goesting van zouden krijgen. Het is nu een delicatesse, maar het was in tijden van schaarste een noodzakelijk kwaad.
Aan de (plantaardige) overzijde maken tomatenkoelie met zoetzure prei en gemarineerde biet een goede beurt. Mooi in balans en lekker knapperig. Hij had wat kruiden mogen hebben, maar dat is persoonlijk. De combinatie met de geschonken Rioja (tikkeltje vanille) is prima. De hoofdgerechten gaan met kleine hapjes. Het is een bont kleur- en smaakfestival, wat maakt dat je binnensmonds op zoek gaat naar de ingrediënten. De meerval met gember, pistache en zoethout bijvoorbeeld. Gevaarlijk vanwege de sterke karakters, maar dit visgerecht kan het hebben. De meerval is mooi gaar en zoethout geeft de meeste nasmaak. Mijn tafelpartner zet haar tanden ondertussen in een ware moestuin met polenta en een sinaasappelsaus. Het gegaarde appeltje klopt met de witlof, de venkel is beetgaar en de paprika gegrild. Harmonie is opnieuw het omvattende woord. Ter afsluiting een voorschot op de jaarwisseling. Enerzijds de gekaramelliseerde zoete aardappel met een sorbet van champagne en aan de andere kant een oliebol van… chocolade! Als een mooie soufflé stroomt de chocolade na de eerste hap warm naar buiten. Wat een heerlijke oudejaarsavond in Baarn. Om te gillen van genot.
Het artikel als PDF: De gouden pollepel 2015
Een paar jaar geleden een van de eerste nieuwkomers aan het inmiddels steeds gezelliger wordende sluisje van Leidschendam, met een deurschildje dat niemand heeft: ‘Oud-leerling hotelschool Koksijde’. Dit verwijst naar de bekendste en beste Vlaamse horecaopleiding die patron George Longhitano met trots volgde. Hij werkte daarna in toppers als het Amstel, Parkheuvel en Hilton en regeert nu over een pijpenla met caféstoelen en -tafels en een piepklein terras. Een kaart heeft hij niet, je wordt geacht het dagelijks wisselende huismenu te nemen. De gasten reageren daar enthousiast op, net als op de schotels van chef-kok Peter van der Wilk.
We beginnen met een soep van courgette en schuim van paprika, naast mousse van groene olijven en crostini. De wijn bij deze amuse is aangenaam: de lichtgele Noord-Italiaanse Bidoli Friulano. Bijzonder is het voorgerecht: carpaccio van polpo, dunne plakjes gekookte inktvistentakels, met een kleine salade en citrusvinaigrette. Prachtig om te zien, heerlijk van smaak. Voor de mee-eter is er zwaardvis, gegrild en op smaak gebracht met kruidenolie en tomatenjus. Het garnituur: linten van courgette, wortel en venkel. Lekker. Mooi mals is het hoofdgerecht, zacht gegaard kalfsstaartstuk in tomatensaus. Hartig en rins en romig door een mengsel van boter, oregano en salie. In het glas biologische roter veltliner van wijnhuis Wimmer-Czerny uit het grensgebied van Niederösterreich en Tsjechië: goudkleurig, droog, mineralig, licht kruidig en met frisse zuren. Bovendien maar twaalf procent alcohol, een pracht van een witte wijn. Het dessert is weer gewoon, Cannolo Siciliano, deegrolletjes gevuld met ricotta, kaneel en chocolade. Een aanmerkelijk lichtere zoetigheid ligt op het andere bord: in vanille gemarineerde tomaat met pistache-ijs. Een sympathieke zaak.
In de open keuken aan een kant van de lange pijpenla, zien we de verrichtingen van chef-kok Peter van de Wilk die in de leer was bij onder anderen Roger Souvereyns in België. Niet de eerste de beste, want al in de jaren tachtig was Souvereyns actief met kruiden en kweek uit eigen moestuin voor destijds zijn sterrenrestaurant Scholteshof. Die moestuin heeft Klein Fornuis dan weer niet maar er wordt gepassioneerd gekookt met superverse en seizoengebonden producten. De menukaart verraadt de Belgische leerschool van de chef, want er wordt gerept over witloof en fijne groentjes. Maar dat terzijde. Het is rustig op de doordeweekse avond van ons bezoek. Het kleine, moderne en sober ingerichte restaurant met uitkijk op de Vliet oogt vriendelijk. De kleine kaart biedt verrassende gerechten en eigenaar George Longhitano, voorheen werkzaam bij onder andere La Rive in Amsterdam en Parkheuvel in Rotterdam, adviseert er mooie wijnen bij. De huiswijn, een Pinot grigio Hesaurum van het domein Biscardo heeft zo’n fijn en delicaat bouquet dat we besluiten ’m de rest van de avond ook te drinken. Na wat lekkere amuses komen de voorgerechten: voor de een coquilles op een part gebakken bindsla begeleid door aardappelcrème, appelblokjes en wasabizalf. Een krachtig smaakpalet. De andere kant geniet van heel verse grote garnalen met saffraan witlo(o)f en schuim van kreeftenbouillon. Ook al zo mooi. Verrassend goed is ook het hoofdgerecht van malse, mooi rosé gebakken runderbavette met slakjes en tomatenkruidenboter, net als de precies goed bereide eend met een tarte tatin van sjalot, groene kool en madeira. En na het proeven van een heerlijke clafoutis kunnen we met tevredenheid




